Giữ cảm xúc bình tĩnh khi tìm việc khó khăn

Trong lúc làm việc ở công ty cũ, bạn bất chợt khóc, cảm thấy khó thở vì căng thẳng. Hay trong những ngày ở nhà tìm việc căng thẳng, ai đó cứ lèo nhèo làm phiền khiến bạn bực bội tức giận la lớn bảo người ta im mồm đi. Những cảm xúc này không tốt, nhưng bạn chẳng biết làm cách nào để kiểm soát được, việc nó đột ngột xuất hiện có thể làm ảnh hưởng tiêu cực đến mối quan hệ của bạn.

Là con người, chúng ta ai cũng có những lúc có cảm xúc mạnh. Tuy nhiên, có người có khả năng kiểm soát tốt, có người lại chưa làm được, để cảm xúc bộc phát ra từ đó gây nên những hậu quả khó lường.

Thực ra, cảm xúc rất có ích cho chúng ta, cảm xúc dẫn dắt chúng ta có những hành động kịp thời. Ví dụ, nửa đêm đi vào chỗ tối, cảm xúc sợ hãi làm cho mình đi đứng cẩn thận hơn. Hay cảm xúc lo lắng trước khi đi phỏng vấn một công việc giúp mình chuẩn bị nội dung trước buổi phỏng vấn tốt hơn.

Tuy nhiên, cảm xúc cũng rất có thể có ảnh hưởng tiêu cực lên chúng ta. Chính vì thế, khi cảm xúc tiêu cực xuất hiện, chúng ta cần tìm cách kiểm soát nó. Kiểm soát bằng cách hướng cảm xúc sang chiều hướng khác; hoặc thay đổi suy nghĩ tích cực hơn; hoặc thay đổi cách hành xử của mình trong tình huống đó. Kiểm soát cảm xúc không phải là làm cảm xúc của mình mất đi, mà là làm cho mình bình tĩnh hơn, kiểm soát được tình huống tốt hơn.

Rối loạn cảm xúc là khi một người không còn kiểm soát được cảm xúc nữa. Ai cũng có lúc rối loạn, đặc biệt là khi bản thân ở trong những tình huống khó khăn như sự mất mát người thân, hay đại dịch Covid-19 vừa qua. Cảm xúc bị rối loạn thường xuyên sẽ làm ảnh hưởng đến cả sức khoẻ tinh thần và thể chất của một người, từ đó dẫn đến các bệnh về tâm lý, thậm chí nặng hơn là cả các hành vi tự tử, tự làm đau mình.

Trong bài viết này, mình muốn chia sẻ một chút kinh nghiệm kiểm soát cảm xúc tốt hơn mỗi khi căng thẳng xuất hiện.

Những việc cần làm để kiểm soát cảm xúc

Khi cảm xúc mạnh xuất hiện, việc cần làm đầu tiên là điều chỉnh lại càng nhanh càng tốt, có một số cách để điều chỉnh cảm xúc nhanh như sau:

Gập người về phía trước, các ngón tay chạm các ngón chân. Hít vào một hơi thật chậm và sâu, giữ tư thế đó khoảng 30 đến 60 giây. Động tác này kích hoạt Hệ thần kinh phó giao cảm (viết tắt là PSNS – Parasympathetic Nervous System), giúp mình chậm lại và bĩnh tĩnh hơn một chút. Khi đứng dậy, bạn cũng từ từ đứng lên nhé.

Thở ra lâu hơn thở vào cũng là một cách để kích hoạt hệ thần kinh trên, giúp mình bình tĩnh hơn. Khi bạn hít vào, hãy thử hít từ từ và đếm số xem bạn đếm đến bao nhiêu cho một hơi hít vào. Khi thở ra, hãy đảm bảo hơn thở ra của bạn dài hơn hơi hít vào khoảng 1-2 nhịp. Ví dụ hít vào 5 giây, thở ra 6-7 giây.

Ở trên là những việc làm nhanh phạm vị ngoài cơ thể. Tuy nhiên, để có thể kiểm soát cảm xúc lâu dài, bạn cần làm thêm những điều khác:

Nhận thức về các cảm xúc của mình. Nghe hơi lạ nhỉ, cảm xúc thì có gì đâu phải nhận thức. Tuy nhiên, thực tế chúng ta ít người hiểu rõ 100% về cảm xúc của mình. Khi tức giận thì cơ thể phản ứng thế nào, khi lo lắng thì cơ thể phản ứng thế nào, trong một tình huống như vậy thì cảm xúc gì xuất hiện. Càng gọi tên đúng cảm xúc bao nhiêu, mình càng có khả năng đối phó và kiểm soát được cảm xúc đó tốt bấy nhiêu. Từ lần tới, khi có một cảm xúc mạnh xuất hiện (ví dụ như lo lắng trước buổi phỏng vấn), hãy thử hỏi bản thân những câu hỏi này:

  • Điều gì, sự kiện gì hay con người nào đã kích hoạt cảm xúc mạnh này của mình?
  • Mình có suy nghĩ gì khi cảm xúc này xuất hiện? Mình có suy đoán, tưởng tượng hay kết luận gì không?
  • Cơ thể mình phản ứng như thế nào với cảm xúc này? Ví dụ mặt nóng, hít thở khó khăn.
  • Tư thế ngồi, tay chân, nét mặt của mình lúc có cảm xúc này như thế nào?
  • Bạn thấy điều gì thôi thúc mình? Muốn đập phá hay né tránh giao tiếp ánh mắt với người khác?
  • Bạn đã hành động gì khi cảm xúc này xuất hiện trước đây?

Việc tự đặt ra cho mình những câu hỏi như trên giúp bạn tăng khả năng nhận biệt cảm xúc của mình tốt hơn. Khi trả lời những câu hỏi trên, hãy suy nghĩ xem mấu chốt của cảm xúc đó là buồn, vui mừng hay sợ hãi.

Xác thực cảm xúc của mình

Một điều quan trọng bạn hãy nhớ là, không có cảm xúc tốt hay xấu, đúng hay sai; cảm xúc chỉ đơn giản là cảm xúc. Điều gì bạn cảm thấy lúc này trong hoàn cảnh hiện tại. Việc bạn thấy đúng, sai, ổn, không ổn là sự diễn giải của cá nhân bạn.

Hiểu điều này có thể giúp chúng ta tách bạch được giữa “cảm xúc” và “hành động”. Cảm thấy giận giữ khác với hành xử giận giữ. Hãy suy nghĩ về một lần gần nhất bạn thấy hoang mang, sợ hãi, giận giữ hay một cảm xúc tiêu cực nào đó và suy nghĩ xem, bạn đã từng nghĩ rằng “cảm xúc đó là xấu” hay chưa? Ví dụ, tại sao nhiều người đi làm trong môi trường stress không căng thẳng mà mình lại căng thẳng, chứng tỏ cảm xúc căng thẳng của mình là không tốt. Lần tới, nếu có suy nghĩ tương tự như trên, thay vì đánh giá cảm xúc đang xuất hiện của mình là tốt hay xấu, hãy học cách xác thực hay chấp nhận rằng mình đang có cảm xúc đó. Thay vì đánh giá rằng tôi đang giận giữ/hoang mang là xấu, hãy suy nghĩ xem điều gì đang làm tôi giận giữ/hoang mang.

Giảm độ nặng của cảm xúc bằng cách hành động ngược lại

Khi tức giận ai đó, thay vì phun ngay ra lời đau lòng, bạn hãy ‘hành động ngược lại’ bằng việc né tránh tạm người ta. Ví dụ đang cãi nhau trong phòng ngủ, bạn tạm ra ngoài phòng khách hoặc phòng tắm. Đương nhiên, khi đi ra ngoài bạn vẫn còn cảm thấy tức giận và có rất nhiều suy nghĩ tiêu cực. Việc cần làm bây giờ là “hành động ngược lại” và cố gắng nghĩ ra một số điều tích cực về người đó.

Khi bạn cảm thấy buồn, cảm xúc tụt, bạn sẽ có mong muốn tách mình với người khác và ngưng làm các hoạt động mình thường làm (gặp bạn bè, tập thể dục). Thay vào đó, hãy hành động ngược lại bằng cách cứ tiếp tục các hoạt động thường ngày mình làm (công việc, thể dục), và đảm bảo rằng các công việc đó lành mạnh, bạn cảm thấy thích và bình tĩnh.

Đương nhiên, việc hành động ngược lại như trên không giúp bạn hết cảm xúc tiêu cực ngay, tuy nhiên nó sẽ có tác dụng giảm bớt mức độ nghiêm trọng của cảm xúc tiêu cực ban đầu, từ từ cảm xúc sẽ thay đổi sang chiều hướng tốt hơn.

Bên cạnh các chuyện về hồ sơ, định hướng nghề nghiệp, cảm xúc cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng trong hành trình tìm việc và đi làm của một người. Kiểm soát cảm xúc tốt giúp cho mọi việc của bạn diễn ra thuận lợi và thoải mái hơn. Chúc bạn thành công.

Đăng ký tư vấn hướng nghiệp cùng Tuấn Anh: https://anhtuanle.com/tuvan

Bạn có bình luận hay câu hỏi gì không?

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.